Oud Beersel, opgestart in 1882, is gelegen in Beersel op 10 km ten zuidwesten van het centrum van Brussel. Het is één van de laatste authentieke geuzestekers die België rijk is en is bekend voor haar op ambachtelijke wijze en volgens aloude traditie gebrouwen lambiek.
Lambiek rijpt tot drie jaar op houten vaten, waarna deze tot Oude Geuze versneden wordt. Door zure krieken op lambiek te laten gisten en na hergisten op fles wordt Oude Kriek geboren. Dit uniek brouwproces met spontane gisting is mogelijk in België in de regio’s het Pajottenland, de Zennevallei en Brussel en dit door de aanwezigheid van specifieke microflora.
Door een gebrek aan opvolging in de familiale onderneming eind 2002 werden de traditionele lambiekbieren van Oud Beersel in hun voortbestaan bedreigd. Geschokt door de teloorgang van dit cultureel en historisch erfgoed werd de brouwerij in 2005 overgenomen en heropgestart met als hoofddoel de traditionele lambiekbieren en het cultureel en historisch erfgoed van Oud Beersel te beschermen voor de toekomstige generaties.
Deze traditionele lambiekbrouwerij wordt nu op hedendaagse wijze beheerd met respect voor traditie en ambacht. Het traditionele gedeelte van het productieproces van de lambiekbieren, met name de spontane gisting, de rijping van lambiek op houten vaten en de assemblage van lambiek van verschillende vaten en jaargangen vormt het hart van de onderneming. In nauwe samenwerking met kwaliteitsvolle partners die de industriële installaties beheren wordt het productieproces vervolledigd. Door de synergie tussen ambacht en industrie biedt Oud Beersel authentieke producten van de hoogste kwaliteit aan.
Door in te zetten op innovatie neemt Oud Beersel een unieke positie in het bierlandschap in. Dankzij de drukbestendige BEER BOX kan nu elke bierliefhebber, wereldwijd, genieten van een traditionele platte lambiek. Met de infusie van kruiden op lambiekbieren
Dankzij het succes van de Bersalis speciaalbieren, de hoge gistingsbieren van Oud Beersel, wordt er steeds verder geïnvesteerd in de optimalisatie van het productieproces, in de realisatie van uitdagende kwaliteitsnormen en in de infrastructuur voor de traditionele lambiekbieren van Oud Beersel om aan de steeds groeiende vraag te voldoen.
Bij Oud Beersel gaan innovatie en traditie tegenwoordig hand in hand. Naast de vele onderzoeksprojecten om alle geheimen van spontane gisting te ontrafelen, is Oud Beersel de exclusieve leverancier van lambiekbieren op een gepatenteerde drukbestendige bag-in-box oplossing en een dispenser concept voor horeca. In combinatie met de infusie van authentieke lambiek weet Oud Beersel een nieuwe generatie klanten over de hele wereld te bekoren met een moderne versie van ambachtelijke lambiek.
Oud Beersel bestaat sinds 1882. Wat begon als de geuzestekerij van Henri Vandervelden I groeide over vier generaties, viel eind 2002 stil en werd in 2005 heropgestart. Dit is die geschiedenis, jaar na jaar.
DE FAMILIE VANDERVELDEN
HOE HET BEGON
Henri Vandervelden kocht een stuk grond aan de Kasteelstraat in Beersel en liet in Vlaanderen de stenen bakken voor de bouw van zijn brouwerij. Het huis, de brouwerij en het karrenhuis waren omstreeks 1882 klaar. Dat jaar geldt als het oprichtingsjaar van brouwerij Vandervelden, die later Oud Beersel zou heten.
EGIDIUS BEGINT ZIJN EIGEN STEKERIJ
De stichter had vijf zonen. De oudste, Egidius, huwde de dochter van Jeromius Hofman, een kleine landbouwer en kaasmaker die ook een dorpswinkel en een estaminet uitbaatte. In 1922 bouwde Egidius de hoeve om en begon hij daar voor eigen rekening, eerst als geuzesteker. Pas kort voor de Tweede Wereldoorlog begon hij zelf lambiek te brouwen.
GEBOORTE VAN HENRI VANDERVELDEN II
In 1926 wordt Henri Vandervelden II geboren, genoemd naar zijn grootvader. Henri wordt later de brouwmeester van de derde generatie van Oud Beersel.
EERSTE BROUWERIJ MET KRIEK OP KROONKURK
Egidius Vandervelden was de eerste die kleine flesjes met kroonkurk gebruikte, de zogenaamde capsulekes. In de periode 1930 – 1940 vulde hij al kriek op capsuleflesjes. Hij zoette die met suiker, want sacharine was toen verboden, en pasteuriseerde ze met de warmte van de stoomketel.
OPENING VAN HET BIERHUIS
Egidius had twee dochters en één zoon, Henri (° 1926). Omdat de dochters goede vooruitzichten boden voor een café, werd er in 1934 verbouwd: de hoeve en het karrenhuis maakten plaats voor het Bierhuis, met daarin een Mortier-orgel. Het Bierhuis werd tot 1988 uitgebaat door een van de dochters, Marie-Thérèse Vandervelden, en daarna door haar zoon Danny Draps tot eind 2002.
BROUWEN, BLOEI EN STILSTAND
EEN KLEINE BROUWZAAL
Kort voor de Tweede Wereldoorlog begon Egidius zelf lambiek te brouwen, in een kleine en eenvoudige installatie die hij uit tweedehandsonderdelen had samengesteld. Omdat tarwe, een onmisbare grondstof voor lambiek, tijdens de oorlog verboden was, gebruikte hij gemalen en geëeste suikerbieten als vervanger. Samen met de gebruikelijke hop en stiekem toch wat tarwe gaf dat een bier met minder alcohol, dat volgens zoon Henri nog altijd goed dronk.
HENRI VANDERVELDEN NEEMT OVER
Zoon Henri studeerde aan het I.N.I.F. (Institut National des Industries de Fermentation) en werd brouwerij-ingenieur. Hij liep stage in de brouwerijen “La Chasse Royale”, “Impériale” en “La Marine”, die alle verdwenen zijn, en studeerde af in 1948. Omdat het ouderlijke bedrijf te klein was voor twee, ging hij in een laboratorium werken.
Toen zijn vader begin 1953 overleed, gaf Henri het labowerk op en nam hij de brouwerij en stekerij over.
DE BROUWERIJ HEET VOORTAAN OUD BEERSEL
Henri breidde de brouwcapaciteit uit tot 50 hl per brouwsel en gaf de brouwerij, uit liefde voor de traditie, de naam “Oud Beersel”, als tegenhanger van wat hij “Nieuw Brussel” noemde.
AANKOOP VAN DE OPEL BLITZ
De zaken liepen goed: in 1959 kocht Henri een Opel Blitz-vrachtwagen om bier in de streek te leveren. Die oldtimer heeft 29.000 kilometer op de teller en wordt vandaag gebruikt als reclamewagen, geladen met lege houten vaten.
OUD BEERSEL WORDT EEN LEVEND LAMBIEKMUSEUM
De vraag naar lambiekbieren daalde. Henri was in 1973 de eerste die daarop zijn brouwerij omvormde tot een “levend museum”. De brouwerij herbergde verschillende antieke machines, waarvan sommige nog in gebruik waren. Hij bleef immers op traditionele wijze werken. Dankzij zijn studies had hij wel meer inzicht in het brouwproces, wat zijn bieren volgens hem beter maakte.
AFVULLEN GEBEURT VOORTAAN EXTERN
Tot 1988 werden de Oude Geuze en de Oude Kriek van Oud Beersel met de hand gebotteld. Investeren in een nieuwe vulinstallatie was voor een klein bedrijf als Oud Beersel niet haalbaar. Daarom werd het afvullen vanaf dan uitbesteed.
DANNY DRAPS NEEMT OVER
Toen Henri in 1991 de pensioenleeftijd bereikte, liet hij de brouwerij aan zijn neef Danny Draps, zoon van zijn zus die tot 1988 het Bierhuis uitbaatte. Zijn eigen zoon Hubert had geen interesse. Danny was opgegroeid in de brouwerij en in het café dat hij met zijn vrouw uitbaatte, en werd bij het brouwen bijgestaan door nonkel Henri.
Door de gebreken van de aluminium brouwzaal besloot Danny de helft van de lambiekproductie uit te besteden, volgens het recept van Oud Beersel.
SLUITING VAN BROUWERIJ EN BIERHUIS
Eind 2002 besliste Danny de brouwerij stop te zetten en het café te verkopen. Ook het Mortier-orgel werd verkocht en het café werd een bloemenwinkel. Al het bier uit de brouwerij werd overgenomen door brouwerij Boon en verkocht door brouwerij 3 Fonteinen.
DE HEROPSTART
HET BEGIN VAN DE HEROPSTART
Na vier generaties zag Henri Vandervelden met spijt hoe het familiebedrijf verdween. Begin 2003 deed hij een laatste oproep om een overnemer te vinden voor Oud Beersel. Gert Christiaens was vaste klant in Le Bar in het centrum van Brussel, een van de weinige zaken met een goede keuze aan Oude Geuze en Oude Kriek in een tijd waarin de traditionele bieren hun populariteit kwijt waren.
Hij kwam er vaak met vrienden om zijn lievelingsbier te drinken, de Oude Geuze van Oud Beersel. Daar vernam hij dat Oud Beersel gesloten was. Gert kon het niet over zijn hart krijgen dit stuk Belgisch biererfgoed verloren te laten gaan en besloot de brouwerij zelf opnieuw op te starten. Aan die heropstart gingen bijna drie jaar vooraf, nodig om voldoende ervaring op te doen.
Gert volgde een opleiding mouterij, brouwerij en gisting om de basistechnieken onder de knie te krijgen. Tegelijk brouwde hij met Henri Vandervelden, die zijn familiale brouwkennis en de kunst van het geuzesteken geleidelijk aan hem doorgaf. Voor een jongeman van 25 was de uitdaging groot, en daarom vroeg Gert zijn beste vriend Roland om mee te stappen, wat hij deed tot hun professionele wegen in 2007 scheidden.
BERSALIS BRENGT LEVEN IN DE BROUWERIJ
De nieuwe vennootschap Oud Beersel werd opgericht in juli 2005. Eind november van dat jaar ging de brouwerij officieel opnieuw open, met de lancering van Bersalis. Bersalis is de oude middeleeuwse naam van Beersel; die naam werd gekozen voor een blonde tripel. De verkoop van Bersalis Tripel maakte verdere investeringen in de traditionele lambiekproductie mogelijk.
OUD BEERSEL WORDT LID VAN HORAL
Op 18 januari 2006 sloot Oud Beersel zich aan bij HORAL, de Hoge Raad voor Ambachtelijke Lambiekbieren. HORAL wil de traditionele lambiekbieren bekendmaken en beschermen.
EERSTE FLESSEN OUDE GEUZE EN OUDE KRIEK
In 2005 werd al een heel kleine batch uitgebracht, enkel in de brouwerij zelf. Op 25 mei 2006, precies zes maanden na de officiële heropening, bracht Oud Beersel de eerste batch Oude Geuze en Oude Kriek uit voor verdeling buiten de brouwerij, nog altijd in zeer beperkte hoeveelheden. De volledige officiële herlancering van beide bieren volgde in maart 2007.
OFFICIËLE LANCERING VAN OUDE GEUZE EN OUDE KRIEK
In maart 2007 werden de Oude Geuze en de Oude Kriek van Oud Beersel officieel herlanceerd. Het jaar daarvoor was al een kleine, zeer beperkte batch uitgebracht. Er werden ook vier tweedehandse MEURA-biertanks uit de jaren zestig geplaatst, elk van 40 hl en voorzien van een epoxycoating. Dat maakte het steken efficiënter. Jos Christiaens, de vader van Gert, kwam in de brouwerij werken om zijn zoon te helpen met de verkoop en het beheer.
DE GEUZEN VAN OUD BEERSEL
In januari 2007 richtten vrienden de vereniging “De Geuzen van Oud Beersel” op, om de traditionele lambiekbieren bekend te maken, een museum in de brouwerij uit te bouwen en rondleidingen te geven. Met de opbrengst van de brouwerijbezoeken organiseert de vereniging activiteiten voor haar leden.
INVESTERING IN VATENREINIGING
Tot dan werden de houten vaten gereinigd met ijzeren kettingen die het vat vanbinnen schuurden terwijl het op de machine draaide. De nieuwe installatie, een hogedrukmachine die warm water naar een draaiende roestvrijstalen reinigingskop stuurt, maakte de vaten grondiger schoon en verhoogde de kwaliteit van de lambiekbieren.
Ze maakte het ook mogelijk om foeders te plaatsen, grote houten vaten die op de oude machine niet gereinigd konden worden.
DE EERSTE FOEDERS
De eerste foeders, grote houten vaten van ongeveer 45 hl, kwamen in de vernieuwde foederzaal op het gelijkvloers. In de jaren daarna werden er in die eerste foederzaal in totaal dertien geplaatst, allemaal van 40 tot 45 hl.
BOUWEN EN VERNIEUWEN
OPENING VAN DE BROUWERIJWINKEL
In 2013 kwam de kans om het huis links van de brouwerij te kopen. Naast het gebouw hoorde ook de grond achter de brouwerij bij het lot, wat ruimte gaf voor toekomstige projecten. Het gelijkvloers werd een brouwerijwinkel; later kwamen op de eerste verdieping kantoren en een proeflokaal voor de rondleidingen. Na het versterken van de funderingen werd het kleine lokaal waar de winkel eerst zat een foederzaaltje met drie foeders van 38 hl.
Daarboven, op de eerste verdieping, kwam een nieuwe vatenzaal om meer lambiek op hout te kunnen leggen.
DE SCHAARBEEKSE KRIEKENGAARD
In 2016 kon Oud Beersel het landbouwperceel van 1,71 ha achter de brouwerij kopen. Vanaf 2017 werden er ongeveer 240 Schaarbeekse kriekenbomen aangeplant. De Schaarbeekse kriek is de oorspronkelijke kriek die vroeger voor lambiekbieren werd gebruikt. Oud Beersel wilde die traditie in ere herstellen door eigen Schaarbeekse krieken te telen.
DE ZOLDER WORDT FOEDERZAAL
Het dak van het brouwerijgebouw was aan vernieuwing toe: het regende en sneeuwde binnen. Na stabiliteitsstudies en het verstevigen van de structuur maakten een nieuw dak en een nieuwe vloer van de zolder een grote foederzaal. Er werden vijftien foeders geplaatst: vijf van 60 hl en tien van 120 hl. Die foeders waren dertig jaar oud; ze werden ter plaatse gerenoveerd en eind januari 2016 voor het eerst met lambiekwort gevuld.
DE RIJPINGSKELDER
De eerste whisky-, porto- en madeiravaten kwamen aan en kregen een plaats in de vernieuwde kelder. Later kwamen er meer vaten bij, om lambiek op hout te leggen en de smaken van die vaten op te nemen. Op het gelijkvloers kwamen ook twee nieuwe fruittanks van elk 24 hl, voor bieren als kriekenlambiek, Schaarbeekse kriek, rabarberlambiek en Green Walnut.
VERNIEUWING MET DE BEER BOX
De oudere generatie klanten kwam naar de brouwerij om lambiek rechtstreeks uit het houten vat te kopen. Vroeger schonken cafés die platte lambiek uit hun eigen houten vaten, maar die traditie verdween. Na tien jaar zoeken naar de juiste oplossing lanceerde Oud Beersel de BEER BOX, een drukbestendige bag-in-box waarmee ongepasteuriseerde lambiek via verdelers en invoerders verstuurd kan worden.
In dezelfde periode begon Oud Beersel te werken met infused lambiek. Sindsdien verschenen er veel versies met kruiden, bloemen en thee.
RENOVATIE
De grote verbouwing van Bierhuis Oud Beersel gaat van start. Het vroegere café naast de brouwerij, dat samen met de brouwerij sloot in 2002, werd in 2017 aangekocht maar bleef tot begin 2019 als bloemenwinkel open.
VOORUIT
In de tweede helft van 2019 was het gelijkvloers van de brouwerij aan investeringen toe. Er kwamen tien nieuwe druktanks van 10 hl, vooral bedoeld voor infusielambiek en voor het vullen van BEER BOX’en. Een halfautomatische vulmachine, een spoelmachine en een kurk- en muselettoestel maakten het mogelijk om kleine reeksen speciale lambiekbieren zelf te bottelen.
Begin 2020 werden de werken afgerond met een nieuwe epoxyvloer, epoxywanden en een volledig vernieuwde tankzaal met vier nieuwe roestvrijstalen tanks van 40 hl, ter vervanging van de oude stalen tanks.
WEBSHOP
COVID-19 trof de wereldeconomie hard, en ook Oud Beersel. Als onderdeel van het overlevingsplan kwam er een webshop voor rechtstreekse verkoop aan consumenten, nu cafés en restaurants gesloten waren. De vulinstallatie werd ingezet om enkele speciale lambiekbieren af te vullen die in 2021 zouden verschijnen.
HEROPENING
Op 8 januari 2022 opent het vernieuwde Bierhuis Oud Beersel opnieuw de deuren. Het legendarische café naast de brouwerij komt weer tot leven als een authentieke ontmoetingsplaats voor lambiekliefhebbers, waar bezoekers de bieren van Oud Beersel ter plaatse kunnen drinken. Enkele maanden later opent ook de keuken van het Bierhuis.
UITBREIDING
Oud Beersel neemt LinkeBeer over, een lokaal bier dat diep geworteld is in de buurgemeente Linkebeek. Het wordt gebrouwen voor de inwoners van Linkebeek en omstreken.
GROEI
Naast de bestaande boomgaard achter de brouwerij wordt een tweede kriekengaard aangeplant. Daarmee breidt de teelt van Schaarbeekse krieken verder uit, de authentieke krieken die traditioneel voor kriekenlambiek worden gebruikt. Om twintig jaar heropstart te vieren brengt Oud Beersel eind 2025 de Oude Geuze Cuvée Christiaens uit, een bijzondere blend als eerbetoon aan twee decennia vakmanschap en volharding.
In dezelfde periode wordt de Oude Geuze Oud Beersel Reborn gestoken, voor lancering in het voorjaar daarna.
REBORN
Het winkelgebouw wordt volledig gerenoveerd. Op 24 april 2026 brengt Oud Beersel de Oude Geuze Oud Beersel Reborn uit in twee verschillende edities. Voor de Brewers Edition werkten tien brouwerijen uit tien landen samen aan één fles lambiek, van Noorwegen tot Chili en van Australië tot Polen.
De kriekengaard krijgt een automatische bevloeiing, zodat de bomen ook bij warm en droog weer geregeld water krijgen.